ثبت‌نام، کد بورسی، کارگزاری، سامانهٔ معاملات و مفاهیمی که هر معامله‌گر تازه‌کار باید بداند.
سجام دروازهٔ ورود به کل بازار سرمایه است. مدارک لازم، دوازده گام ثبت‌نام آنلاین، هزینه، کد پیگیری ده‌رقمی و خطاهایی که بیشتر تازه‌کارها را زمین می‌زند.
بعد از ثبت‌نام باید ثابت کنی همان کسی هستی که ادعا کردی. مقایسهٔ روش غیرحضوری با حضوری، مراحل هر کدام، هزینه، مدت زمان و دلایل رایج رد شدن.
کد بورسی شناسهٔ مالکیت تو در بازار سرمایه است؛ سه حرف و پنج رقم که شرکت سپرده‌گذاری مرکزی صادر می‌کند. تفاوتش با کد پیگیری سجام و کد معاملات آنلاین، مدت صدور و جای دیدنش.
نرخ کارمزد را سازمان بورس تعیین می‌کند و در همهٔ کارگزاری‌ها یکسان است، پس ملاک انتخاب چیز دیگری است. هشت معیار عملی، داشتن چند کارگزاری هم‌زمان و ماجرای کارگزار ناظر.
کد بورسی اجازهٔ مالکیت می‌دهد، کد آنلاین اجازهٔ سفارش‌زدن. آزمون معاملات برخط چند سؤال دارد، نمرهٔ قبولی چند است، چه سرفصل‌هایی می‌پرسند و نمونهٔ سؤال‌های واقعی.
پنج بخشی که در هر سامانهٔ کارگزاری تکرار می‌شود: دیدبان بازار، صفحهٔ نماد، برگهٔ سفارش، پرتفوی و گردش حساب. هر فیلد یعنی چه و کجا معمولاً اشتباه می‌شود.
سفارش محدود در برابر بهترین قیمت، حداقل ارزش سفارش، مثال عددی کامل با کارمزد و مالیات، و اینکه پول فروش دقیقاً چه روزی به حسابت می‌آید.
پیش‌گشایش، حراج گشایش، معاملات پیوسته و مرحلهٔ معاملات پایانی (TAL) — هر مرحله چه ساعتی است، در هر کدام چه کاری می‌توانی بکنی و چرا ساعت صندوق‌ها فرق دارد.
دامنهٔ نوسان یعنی سقف و کف قیمتی که هر نماد در یک روز می‌تواند جابه‌جا شود؛ در شهریور ۱۴۰۵ برای سهم و حق تقدم در بورس و فرابورس ۳٪± است (محدودیتی که از مرداد ۱۴۰۳ مانده)، صندوق‌ها عدد خودشان را دارند و بازار پایه دامنهٔ تنگ‌تری دارد.
قیمت پایانی که فردا مبنای دامنهٔ نوسان می‌شود، معمولاً با آخرین قیمت معاملهٔ امروز یکی نیست؛ حجم مبنا تعیین می‌کند چقدر از تغییر قیمت واقعاً در قیمت پایانی بنشیند. فرمول، مثال عددی و اصلاح تازهٔ «ضریب صف» در بازار پایه.
صف یعنی همهٔ سفارش‌ها روی سقف یا کف دامنهٔ نوسان جمع شده‌اند و طرف مقابل کافی نیست. حجم صف چه چیزی به تو می‌گوید، عرضه در صف چطور کم‌کم بیرون می‌آید و رفتار درست در برابر صف چیست.
هر خرید و فروش سهام حدود یک و ربع درصد کارمزد و مالیات دارد؛ سمت خرید ارزان‌تر و سمت فروش با مالیات ۰٫۵٪ سنگین‌تر است. جدول کامل نرخ‌ها برای سهام، صندوق‌ها و ETF، و یک مثال عددی روی ده میلیون تومان.
سهمی که امروز می‌خری همان روز در پرتفویت می‌نشیند، ولی وجه فروش دو روز کاری بعد قابل برداشت است. درخواست وجه، زمان واریز و اینکه «واریز آنی» اصلاً چیز دیگری است.
عرضهٔ اولیه یعنی ورود سهم یک شرکت به بورس. روش رایج امروز ترکیبی است؛ اول صندوق‌ها قیمت را کشف می‌کنند و بعد باقی سهم با همان قیمت بین کدهای حقیقی تقسیم می‌شود. چطور شرکت کنی، چقدر پول لازم است و چرا سودش تضمینی نیست.